E-mail

English







Jedwabne - Dokumenty - Oświadczenia

EPISKOPAT PRZEPRASZA

Mikołaj Lizut

Gazeta Wyborcza z dnia 28 maja 2001

W niedzielę wieczorem w warszawskim kościele Wszystkich Świętych, który w czasie wojny graniczył z murami getta, biskupi odprawili nabożeństwo pokutne za mord na Żydach z Jedwabnego. Taka uroczystość dotycząca konkretnych zbrodni nie miała precedensu w polskim Kościele katolickim. Nabożeństwo miało charakter żałobny. Biskupi wyszli w czarnych sutannach, przy dźwiękach organowej improwizacji na temat "Święty Boże". Procesję prowadził prymas Józef Glemp w fioletowej kapie symbolizującej żałobę. Niósł krzyż. 

 

Wprowadzenie do modlitwy wygłosił bp Stanisław Gądecki, przewodniczący Rady Episkopatu Polski ds. Dialogu Religijnego. Powiedział m.in.: - Chcemy, jako pasterze Kościoła w Polsce, stanąć w prawdzie przed Bogiem i ludźmi, zwłaszcza przed naszymi żydowskimi braćmi i siostrami, odnosząc się z żalem i skruchą do zbrodni, która w lipcu 1941 r. wydarzyła się w Jedwabnem i gdzie indziej. Jej ofiarami stali się Żydzi, zaś wśród sprawców byli także Polacy i katolicy, osoby ochrzczone. Groza tej zbrodni jest tym większa, iż w okresie narodowego socjalizmu naród żydowski, który otrzymał od Boga przykazanie "Nie zabijaj", w szczególnej mierze - jak powiedział Jan Paweł II w Oświęcimiu - doświadczył na sobie zabijania.

 

- Starając się o pojednanie z Bogiem i ludźmi, pragniemy z jeszcze większą wiarą i ufnością rozpocząć nowy wiek i nowe tysiąclecie. Oby nigdy nie powtórzyły się Katyń i Auschwitz, Kołyma i obozy zagłady ani Jedwabne - dodał biskup.

 

- Bolejemy głęboko nad postępowaniem tych, którzy w ciągu dziejów, szczególnie w Jedwabnem i w innych miejscach, przysporzyli Żydom cierpień, a nawet zadali im śmierć - mówił bp Gądecki. - Odnosimy się do tej zbrodni także dlatego, abyśmy mogli owocnie podjąć odpowiedzialność za przezwyciężenie wielkiego zła występującego dzisiaj. Wysiłek "oczyszczania pamięci" staje się dla nas trudnym zadaniem oczyszczania sumień. Podejmujemy to zadanie i raz jeszcze potępiamy wszelkie przejawy nietolerancji, rasizmu i antysemityzmu, o których wiadomo, że są grzeszne.

 

Po odczytaniu fragmentów Pisma Świętego kilkudziesięciu biskupów na kolanach prosiło Boga o wybaczenie, odmawiając spowiedź powszechną. Później biskupi odczytali dziewięć modlitewnych wezwań.

 

- Módlmy się za Żydów, naród Pierwszego Przymierza, aby dochowywali wierności przykazaniu miłości Boga i bliźniego i nigdy już nie doświadczyli na sobie gwałtu ani wyniszczającej przemocy - powiedział sekretarz Episkopatu bp Piotr Libera.

 

- Módlmy się za tych, którzy nie doceniają wkładu Żydów do światowej i naszej narodowej kultury, a zwłaszcza za wszystkich żywiących niechęć i urazy wobec narodu żydowskiego, aby przyjęli od Boga łaskę przemiany serca ku prawdziwemu i owocnemu pojednaniu - wołał metropolita gdański abp Tadeusz Gocłowski.

 

- Módlmy się za ofiary wszelkiej nienawiści, zwłaszcza skierowanej przeciw narodowi żydowskiemu, za pomordowanych i zmarłych w bólu i rozpaczy, aby osiągnęły wieczny pokój i szczęśliwość z Bogiem - modlił się bp Wiktor Skworc.

 

Następnie Prymas powtórzył słowa Papieża z zeszłorocznej środy popielcowej: "Boże naszych Ojców, który wybrałeś Abrahama i jego potomstwo, aby Twoje imię zostało zaniesione narodom: bolejemy głęboko nad postępowaniem tych, którzy w ciągu dziejów przysporzyli cierpień tym Twoim synom, a prosząc Cię o przebaczenie, pragniemy tworzyć trwałą więź prawdziwego braterstwa z ludem Przymierza". Następnie odmówił napisaną przez Jana Pawła II modlitwę za naród żydowski.

 

W nabożeństwie uczestniczyli m.in.: marszałek Sejmu Maciej Płażyński, szef MSZ Władysław Bartoszewski, prezes IPN Leon Kieres, były premier Tadeusz Mazowiecki